Wat de verbinding is
Tirzepatide is een nieuwe dubbele agonist van de glucose-afhankelijke insulinotrope polypeptide (GIP) en glucagon-like peptide-1 (GLP-1) receptoren (PMID 32730231, PMID 34170647, PMID 35579691). Het wordt ontwikkeld voor aandoeningen zoals diabetes mellitus type 2 (T2DM), obesitas en metabole disfunctie-geassocieerde steatohepatitis (MASH) (PMID 32730231, PMID 38856224).
Hoe het geacht wordt te werken
Het werkingsmechanisme van Tirzepatide omvat het activeren van zowel GIP- als GLP-1-receptoren (PMID 32730231). Laboratoriumstudies geven aan dat het een grotere mate van interactie vertoont met de GIP-receptor dan met de GLP-1-receptor, wat wijst op een ongebalanceerde werking (PMID 32730231, in cellen). Farmacologisch gezien bootst tirzepatide in celstudies de acties van natuurlijk GIP na bij de GIP-receptor. Bij de GLP-1-receptor vertoont het een bias naar het genereren van cyclisch AMP (cAMP) boven het werven van bèta-arrestine, en het heeft een zwakker vermogen om GLP-1-receptor-internalisatie te veroorzaken in vergelijking met GLP-1 zelf (PMID 32730231, in cellen). Experimenten in primaire eilandjes (celstudies) suggereren dat bèta-arrestine1 de insulinerespons op GLP-1 beperkt, maar niet op GIP of tirzepatide, wat impliceert dat de bevooroordeelde agonisme van tirzepatide de insulinesecretie verhoogt (PMID 32730231, in cellen).
Humaan bewijs tot nu toe
Bij volwassenen met diabetes type 2 was tirzepatide-monotherapie superieur aan een placebo in het verlagen van het geglyceerd hemoglobine (HbA1c), nuchtere serumglucose en lichaamsgewicht gedurende 40 weken (PMID 34186022, bij mensen). Bij patiënten met diabetes type 2 vertoonde tirzepatide ook dosisafhankelijke superioriteit in het verlagen van HbA1c en lichaamsgewicht in vergelijking met GLP-1-receptoragonisten zoals semaglutide en basale insulineschema's (PMID 35579691, bij mensen). Specifiek in een fase 3-studie van 40 weken leidden tirzepatide 5 mg, 10 mg en 15 mg tot grotere verlagingen van HbA1c en lichaamsgewicht dan semaglutide 1 mg (PMID 34170647, bij mensen).
Voor volwassenen met obesitas maar zonder type 2-diabetes toonde een fase 3b-studie aan dat tirzepatide resulteerde in een significant grotere afname van het lichaamsgewicht en de middelomtrek in vergelijking met semaglutide gedurende 72 weken (PMID 40353578, bij mensen). Voortzetting van de behandeling met tirzepatide bij volwassenen met obesitas of overgewicht handhaafde en vergrootte het aanvankelijke gewichtsverlies, terwijl het stopzetten van de behandeling leidde tot aanzienlijke gewichtstoename (PMID 38078870, bij mensen).
In een fase 2-studie met deelnemers met metabole disfunctie-geassocieerde steatohepatitis (MASH) en matige of ernstige fibrose, leidde tirzepatide tot een hoger percentage deelnemers dat MASH-resolutie bereikte zonder verergering van fibrose, en verbetering in fibrosestadium zonder MASH-verergering, in vergelijking met placebo gedurende 52 weken (PMID 38856224, bij mensen).
De meest gerapporteerde bijwerkingen in onderzoeken waren gastro-intestinaal van aard, doorgaans mild tot matig van ernst, waaronder misselijkheid, diarree en braken (PMID 34170647, PMID 38078870, PMID 38856224, PMID 40353578, PMID 35579691, bij mensen).
Openstaande vragen en beperkingen
De cardiovasculaire veiligheid en werkzaamheid van tirzepatide zijn niet definitief beoordeeld in een specifieke studie naar cardiovasculaire uitkomsten (PMID 37758044). Een gerandomiseerde, dubbelblinde, actief-gecontroleerde studie (SURPASS-CVOT) loopt momenteel om tirzepatide te vergelijken met dulaglutide (een GLP-1-receptoragonist met vastgesteld cardiovasculair voordeel) met betrekking tot ernstige cardiovasculaire voorvallen (MACE) bij mensen met diabetes type 2 en atherosclerotische hart- en vaatziekten (PMID 37758044, bij mensen).
Sleutelbegrippen uitgelegd
<b>Glucose-afhankelijk insulinetroop polypeptide (GIP)</b> en <b>glucagon-like peptide-1 (GLP-1)</b> zijn natuurlijke hormonen die helpen bij het reguleren van de bloedsuikerspiegel. <b>Receptoragonisten</b> zijn stoffen die zich binden aan specifieke receptoren op cellen en deze activeren. <b>Geglyceerd hemoglobine (HbA1c)</b> is een maatstaf voor de gemiddelde bloedsuikerspiegel over de afgelopen 2-3 maanden. <b>Metabole disfunctie-geassocieerde steatohepatitis (MASH)</b> is een progressieve leverziekte waarbij ontstekingen en vetophoping in de lever optreden. <b>Fibrose</b> verwijst naar littekenvorming van leverweefsel. <b>Cardiovascular outcome trial (CVOT)</b> is een studie die is ontworpen om de veiligheid en werkzaamheid van een medicijn op hart- en vaatgerelateerde gebeurtenissen te evalueren. <b>Major adverse cardiovascular event (MACE)</b> is een samengesteld eindpunt dat doorgaans cardiovasculaire sterfte, niet-fataal myocardinfarct (hartaanval) en niet-fatale beroerte omvat.